Evliya Çelebi
Evliya Çelebi - Hayatı
Yazarın Adı:Evliya Çelebi
Asıl adı DerviÅŸ Mehmed Zillî olan Evliya Çelebi’dir 1611 yılında Ä°stanbul Unkapanı’nda doÄŸdu. Babası DerviÅŸ Mehmed Zillî, sarayda kuyumcubaşıydı. Evliya Çelebi’nin ailesi Kütahya’dan gelip Ä°stanbul’un Unkapanı yöresine yerleÅŸmiÅŸti. Ä°lköğrenimini özel olarak gördükten sonra bir süre medresede okudu, babasından tezhip, hat ve nakış öğrendi. Musiki ile ilgilendi. Kuran’ı ezberleyerek “hafız” oldu. Enderuna alındı, dayısı Melek Ahmed PaÅŸa’nın aracılığıyla Sultan IV. Murad’ın hizmetine girdi.
Evliya Çelebi Seyahatname’nin giriÅŸinde seyahate duyduÄŸu ilgiyi anlatırken bir gece rüyasında Sevgili Peygamberimiz Hazreti Muhammed’i gördüğünü, ondan “ÅŸefaat ya Resulallah” diyerek ÅŸefaat isteyecek yerde, ÅŸaşırıp “seyahat ya Resulallah” dediÄŸini, bunun üzerine Sevgili Peygamberimiz’in ona gönlünün uyarınca gezme, uzak ülkeleri görme imkanı verdiÄŸini yazar.
Evliya Çelebi bu rüya üzerine 1635′te, önce Ä°stanbul’u dolaÅŸmaya, gördüklerini, duyduklarını yazmaya baÅŸladı. 1640’larda Bursa, Ä°zmit ve Trabzon’u gezdi, 1645′te Kırım’a Bahadır Giray’ın yanına gitti. Yakınlık kurduÄŸu kimi devlet büyükleriyle uzak yolculuklara çıktı, savaÅŸlara, mektup götürüp getirme göreviyle, ulak olarak katıldı.
1645′te Yanya’nın alınmasıyla sonuçlanan savaÅŸta, Yusuf PaÅŸa’nın yanında görevli bulundu.1646′da Erzurum Beylerbeyi Defterdarzade Mehmed PaÅŸa’nın muhasibi oldu. DoÄŸu illerini, Azerbaycan’ın, Gürcistan’ın kimi bölgelerini gezdi. Bir ara Revan Hanı’na mektup götürüp getirmekle görevlendirildi, bu sebeple Gümüşhane, Tortum yörelerini dolaÅŸtı. 1648′te Ä°stanbul’a dönerek Mustafa PaÅŸa ile Åžam’a gitti, üç yıl bölgeyi gezdi. 1651′den sonra Rumeli’yi dolaÅŸmaya baÅŸladı, bir süre Sofya’da bulundu. 1667-1670 arasında Avusturya, Arnavutluk, Teselya, Kandiye, Gümülcine, Selanik yörelerini gezdi.
